pkg://ldp-4.2-1.alpha.rpm:2048137/
usr/
doc/
HTML/
ldp/Polish-HOWTO-3.html
info downloads
<HTML>
<HEAD>
<TITLE>Polish HOWTO: Jezyk polski i Linux.</TITLE>
</HEAD>
<BODY>
<A HREF="Polish-HOWTO-2.html"><IMG SRC="prev.gif" ALT="Previous"></A>
<A HREF="Polish-HOWTO-4.html"><IMG SRC="next.gif" ALT="Next"></A>
<A HREF="Polish-HOWTO.html#toc3"><IMG SRC="toc.gif" ALT="Contents"></A>
<HR>
<H2><A NAME="s3">3. Jezyk polski i Linux.</A></H2>
<P>Uzyskanie polskich liter pod Linuxem jest proste.
Trudno natomiast jest znalezc standard, ktory odpowiadalby wszystkim...
Dokladniejszych informacji o problemach z polskimi literami mozna szukac na
<B>Polskiej Stronie Ogonkowej</B>:
<A HREF="http://www.agh.edu.pl/ogonki/">http://www.agh.edu.pl/ogonki/</A>.
W swiecie Internetu standardem jest ISO 8859-2, tej wlasnie normy dotyczy ponizszy opis.</P>
<H2><A NAME="ss3.1">3.1 Uzyskiwanie polskich liter na konsolach Linuxa.</A></H2>
<P>Tekst ponizszy jest napisany na podstawie mini-dokumentacji Adama Tlal/ki, <CODE>atlka@pg.gda.pl</CODE>, ktory jest autorem sterownika klawiatury i polskich czcionek ekranu.</P>
<P>Aby uzyskac polskie litery na Linuxie w wersji 1.3.xx lub 2.x, nalezy sciagnac program:
<A HREF="ftp://ftp.pg.gda.pl/pub/OS/Linux/util/system/iso2console.tgz">ftp://ftp.pg.gda.pl/pub/OS/Linux/util/system/iso2console.tgz</A></P>
<P>Nastepnie:
<UL>
<LI> Rozpakowac plik komenda:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
zcat iso2console.tgz | tar xf -
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>Skopiowac zbior <CODE>pl02.map</CODE> do katalogu /usr/lib/kbd/keytables/</LI>
<LI>Skopiowac zbior <CODE>iso02grf.psf</CODE> do katalogu /usr/lib/kbd/consolefonts/</LI>
<LI>Plik /etc/sysconfig/keyboard powienien zmienic zawartosc na:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
KEYTABLE=/usr/lib/kbd/keytables/pl02.map
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>Plik /etc/rc.d/init.d/keytable po naszych modyfikacjach pownien miec wyglad zblizony do nastepujacego:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
#!/bin/sh
# Load keytable
# This must be executed *after* /usr is mounted.
# This means is /usr is NFS-mounted, it needs to
# run after networking and NFS mounts are up.
. /etc/rc.d/init.d/functions
[ -f /usr/bin/loadkeys ] || exit 0
[ -f /usr/bin/setfont ] || exit 0
case "$1" in
start)
# Load the proper keymap
echo -n "Loading keymap: "
. /etc/sysconfig/keyboard
if [ ${KEYTABLE:-bogus} != "bogus" ]; then
loadkeys $KEYTABLE
setfont iso02grf.psf
fi
;;
stop)
;;
*)
echo "Usage: keytable {start|stop}"
exit 1
esac
exit 0
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
</UL>
</P>
<P>Wystarczy teraz uruchomic ponownie system i na konsoli Linuxa mozna juz
poslugiwac sie polskimi literami w wersji "klawiatura programisty" czyli
prawy alt + litera. Powyzsza instrukcja dotyczy dystrybucji
<B>RedHat Linux</B>, w innych dystrybucjach Linuxa zbiory startowe "rc"
sa w innych miejscach. </P>
<P>
Na przyklad w SlackWare trzeba uruchomic skrypt (rada Rafala Maszkowskiego): </P>
<P>
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
#!/bin/sh
# Consoles to be initialized
INITTY=/dev/tty[1-9]*
# Latin2 keyboard/console
setfont lat2-16
#setfont lat2-08
mapscrn trivial
loadkeys pl
# enable mapping
for tty in $INITTY
do
echo -n (K > $tty
done
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</P>
<P>Doladniejszych informacji dostarczy Wam plik <CODE>readme.txt</CODE>, ktory znajduje sie w skompresowanycm pliku <CODE>iso2console.tgz</CODE>.</P>
<H2><A NAME="ss3.2">3.2 Uzyskiwanie polskich liter w X-windows.</A></H2>
<P>Nalezy:</P>
<P>
<UL>
<LI>Przejsc do katalogu /usr/lib/X11/fonts/ i siagnac tam polskie fonty z: (trzy pliki)
<UL>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/100dpi_pl.tar.gz">ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/100dpi_pl.tar.gz</A></LI>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/75dpi_pl.tar.gz">ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/75dpi_pl.tar.gz</A></LI>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/misc_pl.tar.gz">ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/misc_pl.tar.gz</A></LI>
</UL>
</LI>
<LI>Bedac dalej w tym samym katalogu, napisac:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
tar xzf 100dpi_pl.tar.gz
tar xzf 75dpi_pl.tar.gz
tar xzf misc_pl.tar.gz
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>Prosze teraz przejsc po kolei po wszystkich zainstalowanych katalogach.
W kazdym katalogu nalezy wykonac cztery nastepujace polecenia w shellu Bourne`a:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
for i in *.bdf ; do bdftopcf $i -o `basename $i .bdf`.pcf; done
rm *.bdf
for i in *.pcf ; do compress $i ; done
mkfontdir
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>Dopisac do pliku /usr/lib/X11/XF86Config w odpowiednim miejscu linijki (prosze znalezc podobne i pod nimi po prostu dopisac ponizsze):
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
FontPath "/usr/X11R6/lib/X11/fonts/misc_pl/"
FontPath "/usr/X11R6/lib/X11/fonts/100dpi_pl/"
FontPath "/usr/X11R6/lib/X11/fonts/75dpi_pl/"
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
</UL>
</P>
<P>Ponownie uruchamiamy X-windows i juz poprawnie wyswietlaja sie polskie litery.
Ale jak je teraz wprowadzac?
Nalezy:</P>
<P>
<UL>
<LI>Sciagnac mapowanie polskiej klawiatury programisty (prawy lub lewy alt + litera) autorstwa Ryszarda Mikkego, <CODE>rmikke@onyx.altkom.com.pl</CODE> z:
<UL>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/Xmodmap.plpr.gz">ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/pub/Polskie-X/Xmodmap.plpr.gz</A>.</LI>
</UL>
</LI>
</UL>
</P>
<P>I teraz zaleznie od tego czy poslugujemy sie xdm`em czy startx`em:</P>
<P>Dla xdm`a:</P>
<P>
<UL>
<LI>Skopiowac rozpakowany plik <CODE>Xmodmap.plpr</CODE> do katalogu /usr/lib/X11/xdm a potem do pliku: /usr/lib/X11/xdm/Xsession w przedostatnim poleceniu dopisac:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
xmodmap Xmodmap.plpr
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>A ostatni wiersz pliku <CODE>Xsession</CODE>, uruchamiajacy terminal, moze wygladac nastepujaco:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
exec color-xterm -title "Kolorowy Terminal" -geometry 85x35+5+5 -ls -fn -adobe-courier-medium-r-normal--14-100-100-100-m-90-iso8859-2
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
Uprzedzam, ze font powyzszy jest dosc duzy, zajmuje wieksza czesc ekranu w rozdzielczosci 800x600 oraz uruchamiany jest kolorowy xterm. Zarowno font jak i xterm moze byc dowolny, ale musi byc wykorzystywana polska czcionka.</LI>
</UL>
</P>
<P>Dla startx`a:</P>
<P>
<UL>
<LI>Skopiowac rozpakowany plik <CODE>Xmodmap.plpr</CODE> do katalogu /usr/lib/X11/xinit/ .
</LI>
<LI>Nalezy przerobic plik: /usr/lib/X11/xinit/xinitrc tak, aby zawieral polska mape klawiatury czyli otrzymac linijke:
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
sysmodmap=/usr/X11R6/lib/X11/xinit/Xmodmap.plpr
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
</LI>
<LI>Uruchomic xterm z polskimi znakami (w tymze samym zbiorze <CODE>xinitrc</CODE>, ostatnia linijka):
<BLOCKQUOTE><CODE>
<PRE>
color-xterm -title "Kolorowy Terminal" -geometry 85x35+5+5 -ls -fn -adobe-courier-medium-r-normal--14-100-100-100-m-90-iso8859-2
</PRE>
</CODE></BLOCKQUOTE>
Radze uruchamiac tylko jeden xterm. a drugi wykasowac z pliku <CODE>xinitrc</CODE>.
I jak wyzej, uprzedzam: font powyzszy jest dosc duzy, zajmuje wieksza czesc ekranu w rozdzielczosci 800x600 oraz uruchamiany jest kolorowy xterm. Zarowno font jak i xterm moze byc dowolny, ale musi byc wykorzystywana polska czcionka.
</LI>
</UL>
</P>
<P>To wszystko.</P>
<H2><A NAME="ss3.3">3.3 Programy pocztowe, ktorym polskie litery nie przeszkadzaja.</A></H2>
<P>Programem pocztowym, ktorego uzywam, jest Pine w wersji minimum 3.91.
Oprocz tego, ze dobrze wyswietla polskie litery, ma mozliwosc podania strony kodowej,
w naszej sytuacji jest to iso-8859-2. Jesli list napisany w moim Pine`ie dojdzie do
uzytkownika uzywajacego innej strony kodowej, wyswietli mu sie informacja, ze moze
nie zobaczyc poprawnie czesci liter. Jesli natomiast posluguje sie nasza strona kodowa,
list bedzie wyswietlany bez uwag i z polskimi literami.
Dlaczego jeszcze uzywam Pine`a? Poniewaz ma rowniez mozliwosc czytania i pisania do
usenet news! Rowniez po polsku.</P>
<P>Dokumentacja po polsku do Pine`a pomoze Wam wyjasnic ewentualne problemy:
<A HREF="http://www.immt.pwr.wroc.pl/export_hp/pine/pine.html">http://www.immt.pwr.wroc.pl/export_hp/pine/pine.html</A>.</P>
<H2><A NAME="ss3.4">3.4 Programy do czytania newsow, ktorym polskie litery nie przeszkadzaja.</A></H2>
<P>Do czytania i pisania news po polsku nadaje sie tin-beta-unoff, do sciagniecia z:
<UL>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.akk.uni-karlsruhe.de/pub/tin/">ftp://ftp.akk.uni-karlsruhe.de/pub/tin/</A></LI>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.onet.pl/pub/unix/tin/">ftp://ftp.onet.pl/pub/unix/tin/</A></LI>
</UL>
</P>
<H2><A NAME="ss3.5">3.5 Komunikaty programow po polsku.</A></H2>
<P>Od kilku miesiecy dziala grupa majaca zamiar tlumaczyc komunikaty
programow GNU. Gotowe sa juz cpio diffutils fileutils findutils
gettext glibc grep
hello make ptx recode tar textutils wdiff. Prawie gotowe: sh-utils
i libc.
Archiwum:
<UL>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.torun.pdi.net/pub/nls/">ftp://ftp.torun.pdi.net/pub/nls/</A></LI>
</UL>
</P>
<P>Zeby uzywac programow z polskimi komunikatami nalezy skompilowac
wersje miedzynarodowa pakietu, umieszczajac w podkatalogu 'po' plik
pl.po dla danego pakietu (chyba ze juz tam jest, ale w pakiecie moze
byc starsza wersja). Pakiet mozna zainstalowac dla wybranych jezykow
- p. instrukcje instalacji pakietow miedzynarodowych GNU. Jezeli w
danym pakiecie nie bylo jeszcze pl.po moze byc potrzebne dopisanie w
zmiennej LINGUAS w skrypcie configure 'pl'. Zeby uzywac komunikatow
danego jezyka nalezy ustawic wswietlanie polskich liter, a zmiennej
srodowiska LANG nadac wartosc pl .</P>
<P>Chetni do wziecia udzialu w pracy nad tlumaczeniami musza wypelnic
disclaimer przekazujacy prawa autorskie do tlumaczen FSF. Oryginalne
archiwum GNU translation project i jego polski mirror:
<UL>
<LI>
<A HREF="ftp://alpha.gnu.ai.mit.edu/gnu/po/">ftp://alpha.gnu.ai.mit.edu/gnu/po/</A></LI>
<LI>
<A HREF="ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/mirror/nls/po">ftp://ftp.arch.pwr.wroc.pl/mirror/nls/po</A></LI>
</UL>
Adres grupy tlumaczacej: <CODE>pl@li.org</CODE> (via majordomo).</P>
<HR>
<A HREF="Polish-HOWTO-2.html"><IMG SRC="prev.gif" ALT="Previous"></A>
<A HREF="Polish-HOWTO-4.html"><IMG SRC="next.gif" ALT="Next"></A>
<A HREF="Polish-HOWTO.html#toc3"><IMG SRC="toc.gif" ALT="Contents"></A>
</BODY>
</HTML>